Zaburzenia pola widzenia

Zaburzenia pola widzenia mogą być objawem wielu chorób miejscowych, jak np. jaskra, zaćma, a także ogólnoustrojowych, takich jak cukrzyca czy nadciśnienie tętnicze. Tętnice odżywiające oko podlegają w przebiegu chorób ogólnoustrojowych takim samym zmianom jak pozostałe naczynia, dlatego w wielu chorobach objawy ze strony oka są bardzo ważnym czynnikiem diagnostycznym i choć oko niejednokrotnie oddalone jest od chorego pierwotnie narządu (np. tarczycy czy trzustki) dolegliwości zgłaszane przez pacjenta pomagają w postawieniu właściwego rozpoznania.

O czym mogą świadczyć zaburzenia widzenia?

Nagłe zaburzenia widzenia, takie jak ślepota, podwójne widzenie, rozmyte obrazy, mroczki, jasne rozbłyski, zanik bocznego pola widzenia, którym towarzyszy ostry ból oka to zwykle konsekwencja ostrego ataku niedokrwienia oka, ataku ostrej jaskry lub zapalenie nerwu wzrokowego. Przy wystąpieniu takich objawów należy pilnie zgłosić się do lekarza okulisty.

Zapalenie tęczówki lub błony naczyniowej oka

Nadwrażliwość na światło, ból i zaczerwienienie oka z towarzyszącym bólem głowy i ogólnie rozmyte widzenie to najczęściej objawy zapalenia tęczówki lub błony naczyniowej oka.

Zwyrodnienie plamki gęstej

Nagłe lub powolne pogorszenie wzroku, zniekształcenie i ściemnienie obrazów szczególnie w czasie czytania, puste pole w centrum widzenia, pofalowanie linii prostych – to najpewniej objawy zwyrodnienia plamki gęstej, schorzenia rozpoczynającego się zwykle po 55. roku życia. W tej sytuacji niezbędna jest konsultacja okulistyczne, a najbardziej skuteczne leczenie laserowe.

Odwarstwienie siatkówki

Częsty problem w okulistyce, jakim jest odwarstwienie siatkówki również przebiega z zaburzeniami pola widzenia, pod postacią mroczków, świetlnych rozbłysków i zaniku bocznego pola widzenia. Najczęściej konieczne jest leczenie operacyjne.

Zaćma

Występujące z coraz większą częstością schorzenie, jakim jest zaćma powodowane zmętnieniem soczewki oka, objawia się zamglonym widzeniem i obecnością białej plamki widoczna na źrenicy oka. Skuteczne i coraz powszechniej stosowane jest leczenie operacyjne.

Nadwzroczność i krótkowzroczność

Rozmyte widzenie, kiedy patrzymy na bliskie przedmioty z towarzyszącymi bólami głowy i przemęczeniem oczu, jest objawem nadwzroczności – wady wzroku pojawiającej się zwykle z wiekiem. Objawy znosi się poprzez dobranie odpowiednich okularów korekcyjnych. Natomiast rozmyte widzenie przy oglądaniu przedmiotów oddalonych to objaw krótkowzroczności, również korygowanej szkłami okularowymi lub soczewkami kontaktowymi.

Ciało obce w oku

Urazy gałki ocznej również mogą być przyczyną zaburzeń pola widzenia, poprzez bezpośrednie, mechaniczne uszkodzenie. Ciało obce można usunąć samodzielnie, a jeśli to nie przyniesie efektu – udać się do lekarza.

W przebiegu jakich chorób występuje zaburzenie pola widzenia?

Choroby ogólnoustrojowe przebiegające z zaburzeniami pola widzenia to przede wszystkim nadczynność tarczycy, objawiająca się podwójnym widzeniem z towarzyszącym wytrzeszczem oczu, ociepleniem skóry i przyspieszeniem akcji serca oraz migrena z obecnością plamek świetlnych i mroczków w polu widzenia.

Przyczynę neurogennych zaburzeń wzroku mogą zaś stanowić uszkodzenia nerwu wzrokowego, skrzyżowania wzrokowego, drogi wzrokowej oraz ośrodków wzrokowych w płacie potylicznym. Zmiany w tych strukturach mogą powodować obniżenie ostrości wzroku, ubytki w polu widzenia, a nawet utratę wzroku.

Skąd biorą się ubytki w polu widzenia?

Ubytki w polu widzenia zazwyczaj nie są precyzyjnie określone przez pacjentów, którzy skarżą się na złe widzenie. Niektórzy pacjenci nie zdają sobie sprawy z ubytku pola widzenia, a odnotowują jedynie, że potrącają przeszkody (np. framuga drzwi) lub przechodniów na ulicy.

Klinicznie najważniejsze ubytki w polu widzenia klasyfikuje się jako mroczek środkowy, niedowidzenie połowicze jednostronne lub dwuskroniowe oraz niedowidzenie kwadrantowe górne.

• Mroczek środkowy, tj. większy lub mniejszy ubytek w środku pola widzenia występuje w czasie lub jako następstwo zapalenia nerwu wzrokowego.
• Niedowidzenie połowicze dwuskroniowe jest następstwem uszkodzenia skrzyżowania wzrokowego i zdarza się najczęściej w przypadkach guzów przysadki mózgowej.
• Niedowidzenie połowicze jednoimienne lewo- lub prawostronne z zajęciem widzenia środkowego jest wynikiem uszkodzenia przeciwstronnego pasma wzrokowego w przebiegu udaru, urazów lub guzów mózgu.
• Niedowidzenie kwadrantowe górne ma miejsce przy uszkodzeniu promienistości wzrokowej (struktury anatomicznej wchodzącej w skład drogi wzrokowej w mózgu) w głębi płata skroniowego.